Badacze oraz znawcy Pisma Świętego spotkali się w dniach od 15 do 17 września 2025 r. w Krakowie na XXI Walnym Zebraniu i 62. Sympozjum Stowarzyszenia Biblistów Polskich. Organizatorami tego wydarzenia byli pracownicy Instytutu Nauk Biblijnych Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie. Swoją pomocą służyli także studenci należący do Biblijnego Koła Naukowego Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakwie. Przez trzy dni kapłani, osoby konsekrowane i świeckie uczestniczyli w wykładach oraz dyskusjach w gościnnych murach Wyższego Seminarium Duchownego Towarzystwa Salezjańskiego w Krakowie przy ul. Tynieckiej 39, a wiodącym tematem ich spotkania było Dzieło Łukaszowe, czyli zagadnienia dotyczące dwóch ksiąg Nowego Testamentu: Ewangelii według św. Łukasza i Dziejów Apostolskich. Poświęcone im wykłady i dyskusje miały na celu doprowadzić do jeszcze lepszego zrozumienia przesłania religijnego zawartego w dziele teologicznym św. Łukasza.

Sympozjum było m.in. okazją do omówienia perspektywy religijnej w dziele św. Łukasza, gdyż tą kwestią w referacie pt. „La prospettiva religiosa di Luca: valori e pratiche” zajął się o. prof. Dean P. Béchard SJ z Papieskiego Instytutu Biblijnego w Rzymie, biblista specjalizujący się w badanach nad grecko-rzymskim środowiskeim literatury Nowego Testamentu oraz historią społeczną wczesnego chrześcijaństwa w pierwszych dwóch wiekach. Ks. prof. Waldemar Chrostowski w referacie pt. „Geografia i topografia kluczem do czytania i zrozumienia Dziejów Apostolskich”, przypomniał, że wymiar przestrzenny wydarzeń biblijnych jest nie mniej ważny niż wymiar czasowy. Z kolei ks. prof. Stefan Szymik MSF omówił stan obecnych badań dotyczących ciekawego zagadnienia związków św. Łukasza z tradycją Janową. Natomiast dr Karolina Olszewska w referacie pt. „Rola matki w Ewangelii wg św. Łukasza. Studium egzegetyczno-psychologiczne”, pokazała, że współczesna hermeneutyka sugeruje wieloaspektowe podejście do tekstu biblijnego, przy paralelnym zastosowaniu różnych metod, wychodząc z założenia, że tekst nie „przemawia” do czytelnika jednostronnie.

W drugim dnu sympozjum prof. Krzysztof Mielcarek w referacie pt. „Synodalność w Dziejach Apostolskich”, omówił biblijną terminologię syn(h)odos, a następnie pokazał, że Kościół już od swoich początków, sięgających Nowego Testamentu, był widziany jako wspólnota ludzi wierzących, którzy idą razem drogami wiary do celu, jakim jest zbawienie, czyli wejście do domu Ojca. To wędrowanie razem, jak zaznaczył biblista z KUL, wyraża najpełniej istotę Kościoła jako pielgrzymującego i misyjnego Ludu Bożego. Z kolei dr inż. Anna Maria Wajda w referacie pt. „Co łączy Łukasza Ewangelistę i Pedaniusza Dioskurydesa? Terminologia medyczna w pismach św. Łukasza”, odniosła się w sposób szczegółowy do kwestii zdefiniowania języka medycznego u trzeciego Ewangelisty – czy przykłady języka medycznego powinny obejmować słowa używane wyłącznie lub głównie w pismach medycznych, jeśli mają mieć znaczącą wagę. Zasugerowała konieczność uwzględniania klinicznego kontekstu użycia danego terminu medycznego, a także pokazała że Dioskurydesa, greckiego lekarza, farmakologa i botanika, łączy z Łukaszem Ewangelistą nie tylko czas tworzenia (II połowa lub koniec I w. n.e.), znajomość Cylicji oraz profesja lekarza, ale też styl wypowiedzi. Kiedy przyjrzymy się bliżej prologowi do Łk 1,1-4 i prologowi do traktatu „O substancjach leczniczych” Dioskurydesa zauważymy pewne podobieństwa. Mówiąc wprost, Dioskurydes posługuje się podobnym, a nawet identycznym słownictwem co autor Ewangelii Łukasza i Dziejów Apostolskich.

Kolejny referat w tym dniu sympozjum, pokazujący wykorzystanie wiedzy z zakresu kognitywistyki w badaniach biblijnych wygłosiła dr hab. Anna Rambiert-Kwaśniewska, a nosił on tytuł: „Spotkanie biblistyki z kognitywistyką, czyli o badaniu kolorów biblijnych na przykładzie tekēlet”. Natomiast ks. dr Mariusz Szmajdziński w referacie pt. „Łk 17,37 filologiczna i kontekstualna analiza” pochylił się nad szczegółowymi kwestiami z zakresu problemów z tłumaczeniem wybranych terminów biblijnych. Ostatnie przedłożenie w tej sesji referatowej zostało poświęcone m.in. biblizmom i translatoryce biblijnego języka hebrajskiego. Zagadnienia te zwięźle omówił ks. dr hab. Stanisław Wronka w następujących komunikatach: „Leksykon biblizmów języka polskiego” oraz „Uwagi nt. transliteracji języka hebrajskiego”.

Wydarzeniu zasadniczo przyświecały dwa cele. Pierwszy, naukowy, czyli wymiana doświadczeń i dyskusja nad nowymi projektami badawczymi. Drugi cel to integracja środowiska biblistów, którzy na co dzień pracują w różnych ośrodkach naukowych w całej Polsce i świecie.

Ważnym punktem każdego Sympozjum Stowarzyszenia Biblistów Polskich jest również modlitwa, a zwłaszcza wspólne Msze św. Jednej z nich, we wtorek, 16 września o godz. 15.30 przewodniczył abp Marek Jędraszewski w Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Krakowie-Łagiewnikach, w kaplicy Sióstr Matki Bożej Miłosierdzia. Czytania liturgiczne na ten dzień przywoływały akurat fragment Ewangelii według św. Łukasza 7, 11-17, czyli wskrzeszenie młodzieńca z Nain, co dało biblistom zgromadzonym w łagiewnickim sanktuarium okazję do kontemplacji Jezusa jako Pana życia, potwierdzającego swą mesjańską tożsamość przez znaki i cuda, ze wskrzeszeniami umarłych włącznie (Łk 7, 22).

Bibliści odwiedzili również Opactwo Benedyktynów w Tyńcu, gdzie m.in. na tynieckim cmentarzu parafialnym modlili się przy grobie o. prof. Augustyna Jankowskiego OSB, redaktora naukowego Biblii Tysiąclecia, od której pierwszego wydania w tym roku mija dokładnie 60 lat.

Zobacz też
62. Sympozjum Stowarzyszenia Biblistów Polskich 15–17 IX 2025